Manuele therapie bij rugklachten

Manuele therapie bij rugklachten: laten losmaken of doorbewegen?

Een vastzittende onderrug vraagt een andere aanpak dan spierstijfheid. Hier lees je wanneer manuele therapie de juiste keuze is.

Losmaken of doorbewegen?

Een rug die bij elke bukbeweging protestert en niet mee wil draaien, is niet hetzelfde als een rug die stijf is na een nacht slecht liggen. Als de bewegingsbeperking aanhoudt, wekenlang terugkomt en je dagelijks belemmert, is er meer aan de hand dan tijdelijke spierspanning. Bij een gewricht in de wervelkolom dat geblokkeerd is, helpt doorbewegen alleen niet. Dan heeft de behandeling iets nodig wat je zelf niet kunt geven: een gericht contact op het gewricht zelf. Dat is precies wat manuele therapie bij rugklachten doet. Bij FysioBerlicum in Berlicum onderzoekt Pieter Janssens, orthopedisch manueel therapeut, eerst wat er speelt voordat er behandeld wordt.

FysioBerlicum staat goed aangeschreven bij patiënten uit Berlicum en omstreken, en een verwijsbrief heb je niet nodig om een afspraak te maken.

Afspraak maken

Wat je rug je vertelt als hij weken vastzit

Spierstijfheid en een geblokkeerd gewricht voelen voor jou misschien hetzelfde, maar ze vragen een verschillende aanpak. Spierstijfheid verdwijnt doorgaans als je beweegt, opwarmt en de spier belast. Een gewricht dat vastzit in de wervelkolom doet dat niet. Die beperking is lokaal, dieper en zit in het gewricht zelf. Je merkt het doordat de beweging in een bepaalde richting consequent stopt op dezelfde plek, terwijl andere bewegingen probleemloos gaan.

Aanhoudende rugklachten bij bukken en draaien zijn een signaal dat de beweeglijkheid van de wervelkolom verstoord is op een specifiek niveau. Hoe lang die beperking er al is, speelt mee: een gewricht dat weken vastzit, reageert anders dan eentje dat gisteren is vastgelopen. Het verschil zit niet in de ernst van de pijn, maar in het patroon. Dat patroon is wat een orthopedisch manueel therapeut in kaart brengt.

Doorbewegen heeft waarde als de oorzaak spiergerelateerd is. Het vergroot de doorbloeding, houdt de spier soepel en voorkomt verdere verkorting. Maar bij een gewrichtsblok in de wervelkolom beweeg je er niet overheen; je beweegt eromheen, en dat is precies waarom de klacht blijft terugkomen. De vraag "losmaken of doorbewegen" is dus geen keuze voor een van de twee, maar een keuze die afhangt van wat er speelt. Die vaststelling begint bij onderzoek, niet bij aannames.

Manuele therapie is fysiotherapie waarbij de therapeut met handgrepen en mobilisaties de beweeglijkheid van gewrichten in de wervelkolom verbetert.

Twijfel je of jouw rugklacht om manuele therapie vraagt of om een andere aanpak? Op de vergelijkingspagina manuele therapie of fysiotherapie staan de criteria voor die keuze uitgewerkt.

Wat Pieter Janssens bij rugklachten doet

Pieter Janssens werkt als orthopedisch manueel therapeut bij FysioBerlicum. Zijn specialisatie is het diagnostisch onderzoek van gewrichten in wervelkolom en ledematen, en de behandeling ervan met gerichte handgrepen. Bij rugklachten betekent dat concreet: hij beweegt het geblokkeerde segment voorzichtig door zijn bewegingsbaan, waardoor de beweeglijkheid terugkeert en de druk op omliggende structuren afneemt.

Manuele therapie is geen losse handeling. Bij aanhoudende rugklachten waarbij ook houding, bewegingspatroon en spierkracht een rol spelen, is de McKenzie-methode een logische aanvulling. McKenzie therapie is een stapsgewijze methode om rug- en nekklachten te beoordelen, waarbij je zelf oefeningen leert die de klacht de goede kant op duwen. Dat eigen oefenpatroon is geen bijzaak: het bepaalt mede hoe snel je rug herstelt en of de klacht terugkeert.

Soms is er twijfel over wat er precies speelt in een gewricht of pees. Dan biedt echografie uitkomst. FysioBerlicum heeft echografie in huis, zodat spieren, pezen en gewrichten ter plekke in beeld gebracht kunnen worden. Dat geeft Pieter de diagnostische informatie die hij nodig heeft om de behandeling precies af te stemmen. De combinatie van manuele mobilisatie, oefenmethode en beeldvorming betekent dat rugklachten intern behandeld worden, zonder dat je ergens anders heen hoeft.

FysioBerlicum heeft 11 fysiotherapeuten, elk met een eigen specialisatie. Daardoor zijn manuele therapie, McKenzie therapie en echografie niet alleen beschikbaar als losse opties, maar als een geïntegreerde aanpak binnen één praktijk.

Hoe een behandeling verloopt

Bij FysioBerlicum begint iedere behandeling met een intake, en die begint bij jouw verhaal.

Tijdens de eerste afspraak bespreekt Pieter Janssens wat je klacht is, hoe lang hij er al is en wat je er dagelijks van merkt. Daarna volgt lichamelijk onderzoek: hoe ver beweegt de rug in welke richting, waar zit de beperking precies, en zijn er aanwijzingen voor een dieper liggende oorzaak? Waar dat zinvol is, wordt echografie ingezet om structuren in beeld te brengen. Op basis van dit onderzoek stelt Pieter een persoonlijk behandelplan op.

De behandeling zelf bestaat uit gerichte handgrepen op het geblokkeerde segment in de wervelkolom. Pieter beweegt het gewricht voorzichtig door zijn bewegingsbaan, stap voor stap, totdat de beweeglijkheid terugkeert. McKenzie-oefeningen komen erbij zodra je rug klaar is om bewegen te leren in de goede richting.

Het doel is dat je je rug uiteindelijk zelfstandig kunt belasten, zonder dat je steeds terug hoeft voor een behandeling. Dat vraagt naast manuele mobilisatie ook een oefenprogramma dat is afgestemd op wat jij dagelijks doet: werken, sporten, bewegen. Het eindpunt is niet "klachtenvrij voor nu", maar een rug die functioneert zoals hij hoort te functioneren.

Hoe het volledige traject van intake tot behandelplan eruitziet, lees je op de manuele therapie hoofdpagina.

Wat er na de behandeling volgt

Een behandeltraject eindigt niet altijd bij de laatste manuele therapiesessie. Een fanatieke sporter die zijn padel wil hervatten, heeft niet genoeg aan losse mobiliteit; hij moet ook weten dat zijn rug belast kan worden. Dat is de stap die Fysiosport Centrum Berlicum invult, onder hetzelfde dak als de praktijk: een trainingsomgeving met EGYM-apparatuur en fitcoaches die de visie van de therapeut doorvertalen naar concrete oefeningen, met meetbare vooruitgang. Zo gaat de overgang van behandeling naar bewegen niet verloren.

FysioBerlicum is onderdeel van Gezondheidscentrum Berlicum. Dat betekent korte lijnen met de huisarts en andere disciplines als jouw rugklacht meer vraagt dan een manueel therapeut alleen kan bieden. Bij complexe klachten is er direct contact met de huisartsenpraktijk, zodat overleg snel gaat en je niet zelf hoeft te schakelen.

Afspraak maken

Veelgestelde vragen over manuele therapie bij rugklachten

Hoe lang duurt het voordat manuele therapie bij rugklachten effect heeft?

Dat verschilt per klacht en per persoon. Een gewricht dat kort vastzit, reageert doorgaans sneller dan een beperking die weken of maanden aanhoudt. Bij de intake stelt Pieter Janssens een persoonlijk behandelplan op, waarin ook een realistisch tijdpad zit. De meeste mensen merken na de eerste behandelingen al een verschil in beweeglijkheid, maar structureel herstel vraagt een completer traject.

Heb ik een verwijsbrief nodig voor manuele therapie bij FysioBerlicum?

Nee. Je kunt direct een afspraak maken, zonder verwijzing van de huisarts. Bij de intake wordt besproken wat er speelt en wat de beste aanpak is. Als overleg met de huisarts of een andere specialist wel zinvol is, regelt FysioBerlicum dat via de korte lijnen binnen Gezondheidscentrum Berlicum.

Wat is het verschil tussen manuele therapie en gewone fysiotherapie bij rugklachten?

Manuele therapie richt zich specifiek op de beweeglijkheid van gewrichten in de wervelkolom, via gerichte handgrepen en mobilisaties. Fysiotherapie werkt breder: spierkracht, houding, bewegingspatroon en belastbaarheid spelen allemaal mee. Bij aanhoudende rugklachten waarbij een gewrichtsblok de oorzaak is, biedt manuele therapie iets wat reguliere fysiotherapie niet geeft. Of manuele therapie of fysiotherapie de juiste keuze is voor jouw situatie, staat uitgewerkt op de vergelijkingspagina manuele therapie of fysiotherapie.